Monday, January 21, 2008

NOVI ANKRI

"NOVI ANKRI": A book comprising of Konkani poems in Devnagri and Roman Script

by Fr Lino de Sa, was released at the Holy Spirit Institute Hall in Margao

by auxiliary bishop Filipe Neri Ferrao recently.

The cost of the book is Rs.40.



OTHER PUBLICATIONS:
Goavapuri's
Edited by Manohar Shetty

Short Story Special, dated April-June 2000. Goan short stories which have a pristine quality as cool as spindrift in the face.

Traveller's Trail: Encapsulates the observations and perceptions of travellers and chroniclers from the 16th to the 19th centuries--Maurice Collis, Fr Pierre du Jarric. Dutchman John Huyghen Van Lischoten, Pietra Della Valle, Francois Pyrard, Fr Monserrate, Jean Baptiste Tavernier, Richard F Burton, Denis Louis Cottineau de Kloguen and Goa's Jose Nicolau da Fonseca.

Eat Sensibly, Live Healthy
Rohini Cardozo
Pp.150 2000 Rs.150.
An interesting as well as essential book on nutrition. What's interesting is that the book containing more than 150 pages of well written and relevant matter lays particular emphasis on Goans and their changing food habits.

SPOKEN KONKANI
Edward de Lima
Pp.53 (2001), Rs.100
Publisher: Vikram Publications, Porvorim.

Proclaimers of God’s Kingdom: From Goa to LisboaFr Nascimento Jose Mascarenhas
A book listing the valuable work of Goan Catholic priests, who had laboured in Portugal over the past several decades. ".

Matrimonial Regimes and Inventory
Mario Bruto da Costa.

Glimpses of My Bank
Dr Jose de Souza

THE GRASS IS GREEN IN GOA
A book under the captioned was published by the Goa Football Association (GFA). The GFA volume claims that "Football was brought to Goa in 1883 by Rev Fr William Robert Lyons, who came to Siolim, in the Bardez taluka, from Udipi, to recover from health problems."

KONKANI-ENGLISH DICTIONARY
second volume of the Rajhauns Konkani-English illustrated dictionary..

UDELO SURIA
A handbook of Psalms and Bible teXT , prepared by the students and staff of Solfa Music School of Mapusa, was released by Bishop Evaristo Pinto, Auxiliary Bishop of Karachi.

"SUWADEEK" RECIPES: "Suwadeek", a book on traditional Goan recipes, written by Ms Kumudini Usgaoncar, will be released by Dr Manoharrai Sardessai at Hotel Cidade de Goa on May 26.

TONY MARTIN'S BOOK: The Deputy Director of Education, Diago D'Costa, was release a book-The Practical English Teacher-written by Tony Martin, on May 20 at 10.30 am at the Canacona Municipal Hall. Anthony M Barreto, who writes under the pen name Tony Martin, teaches English at SS Angle Higher Secondary School at Mashem in Canacona.

"Mhojeo Ekavan Kavita"

PM'S POEMS IN KONKANI: "Mhojeo Ekavan Kavita", the Konkani translation of "Meri Ikyavan Kavitayen" Hindi poems written by Prime Minister Atal Bihari Vajpayee, was released at Hotel Nova Goa in Panjim on May 11 by Adv Uday Bhembre, president of the Goa Konkani Academy.

HINDI, KONKANI TOGETHERNESS: While releasing "Mhajyo Ekavan Kavita", Konkani translation of PM Vajpayee's poems, Adv Uday Bhembre said that Hindi and Konkani can complement each other, if scholars of these respective languages supplement their learning and wisdom by contributing for the growth of the other language.

Romi Lipi Soglleam Indiecheam Bhassank Favo

Romi Lipi Soglleam Indiecheam Bhassank Favo

Mogal Bab Uday Bhembre,

Bhar gheun tuzo lekh "Roadmap for Konkani" hanvem vachlo, kiteak khoimtori
vachun zannam aslom ki tum Konknni mogui zaun asai mhunn. Punn tech porim tum
Devnagari-cho Bott zaun asai mhunn mhaka khobor nasli. Tum Konknno Goemkar
zaun hanv ojeapnam, kiteak thodde Kistanv Goemkar-ui apli zolm-sothea visortat
ani oxench chintat. Punn Romi lipi hea kallar zobor gorjechi Goemkarank.

Ki Romi lipi zaiteam heram lokan Asiak apnnaili mhunn, dubau nam tum zanno
zatoloi, zoxem Turki (Turkey) desan, kiteak tankam ek kalzidor fuddari aslo
ATARTUK nanvacho. Hanv somzotalom ki tum-ui, zanno zaun ki hea "Cyber" kallar
Romi Lipi gorjechi mhunn Goemkar fuddarak, tum Romi lipi-ek tenko ditoloi
mhunn. Punn Kotta, churchurre, tuka goddiek tujea Devnagari bullounean tem
korunk puttovlem nam?

Vis vorsam patim hanvem ek kavitta "Nomann Romi Lipi-ek" boroileli Romi
lipi-eche gunn ugddaun, dakoun konn-konn ganvamni apli khudd lipi soddun Romi
lipi aplea lokak apnnaili. Hea sokol tuka ti pattoitam, pation ki zait ti tuka
bulloiteli Romi lipi-chea mogan poddonk ani hem lipi-chem kestanv sompounk.
Kitle xekdde ami Kristanv ani Konknne moi-mogan jiveleant kestanv nastanam hea
gaum-ant - Roma Udentichem.

Sangchi goroz nam ki mhaka bhov sompem zalem porkeo bhasso xikunk -zoxi
Jerman, Purtuguez ani Espanhol, kiteak hanv Konkani ulounk ani Romi lipi-en
borounk zanno mhunn. Ani ti borounk konnem mhaka xikounk nam. Hanv Latin
xiklolom mhunn Konkani-nt borounk mhaka sompem zalem. Ulounk tor mhoje maim
laguim xiklam ani Inglez mhojea pai laguim, lhan bhurgo than don bhassanim
vaddlam. Tujean atam moll korietta Romi lipi-chem. Mhoji Konkani chalti zaun
asa, nhoi klassik!

Tunch nhoi, bogor zaite Kristanv vhoddil Devnagariche bhagidor zaun aslet,
zoso bab Tomazinho Cardoso, tachea kumsara pormonnem Goa Today masikant eka
interview-ant. Punn atam to soirannar aila so dista ani aplea patkachem
bogsonnem gheunk Romi Konkani Movement suru kelam ani zuztta Romi-k Goemchi
Rani korunk, zori Devnagari atam Raza zaun asa tacheak gunneavak lagun.
Tantun, Tomazinho aiz honraddik mhunnoietta tache khaltikaiek lagun, sangun ki
apnnem chuk adarli mhunn.

Goa Today masikant, Oktubrachem 2005, editor Vinayak Naik Tomazinho-ak
vicharta:
VN: But why did'nt you sort out this script problem at the time of the
Konkani Movement for obtaining the official language status for Konkani?

TC: Looking back, I think it was our mistake. The entire Catholic community
in Goa fought for the official language for Goa. The Konkani movement would
have fizzled out if the people were to be told that script for Konkani would
be Devnagari. They were kept totally in the dark. Of course, we, mean-
ing those who were the leaders of that Movement were aware that it was going
to be Devnagari, but we had not let the people from the minority community
know about it. Actually, we were also at fault because we never let them know
about this understanding on the script we had on script issue.

(courtesy: Goa Today)

Khoreponnim, aiz goroz soglleo Indiecheo bhasso Romi lipi-n borouncheak,
ani nhoi fokot Konkani. Tuvem borem korun chintlear tum-ui raji zatoloi mhaka
dista. Hoch tuzo vell Indiecho Ataturk zaunk, diun Indiek Romi lipi , zossi
Ataturk-an dili Turki desak. Tuka oxem disonam bab Bhemre? Tuvem atam ek
novem Roadmap kaddietta: Roadmap for all Indian Languages - Roman script.
Ragar zainaka hanvem mhoji mott tuka boroilea mhunn - feedback tujea lekh-ak.


Basilio Magno (Spain)
Pattietam ki tum hi kavita sintidd diun vachtoloi mhunn.

NOMAN ROMI LIP-EK
borovpi Basilio Magno (Spain)

Konknni bhaxe, tuk' kortanv ami noman!
Tum zali mhunn raj-bhas amchea ganvchi;
Tantun mellunk pavlem ghottok-raj amkam,
Tem zaun aslem amkam sothea soimbachi;
Punn tori-i dusro xevott aslo hacho,
Ghott korunk Goeam ekvott Goymkarancho.

Ek bhas, ek des, tach' vorvim ekuch porza,
Hi zaun asunk zai amchi politik filosofi;
Don bhaso zhuzleot apleak gheunk ek Goa,
Xekim Konknni jikli, harun geli Moratthi.
Punn Moratthivale zaun xanne kole,
Tannim dampun hadle Konknniche dolle.

Bhuloile Konknnik, des-bhoktichea nanvan:
"Romi lipi naka, ti zaun Eropi;
Ti Goeant haddli Purtuguez soitanan,
Amchi dexi lipi zaun asa Devnagri."
Zaite Romi borovpi haka bhul'let,
Morathivale zage, Konknivale nhidlet.

Zait zaiteank puttvonk na hem sot porgottunk,
(Bhieon nhunnot mhunn Purtuguezacho lembddo;)
Ki Romi lipin sompem ekvott zoddunk,
Nhoi fokot Goencho, punn akhe Indiecho,
Zoxem korun ghetlem bhair vhodd desamnim;
Tanche vhoir thoddi vollok gheum-ia ami.

Poilem sonvsari zhuz somp'sor, Turki ganv,
Vapddi Arabik lipi Turki borounk;
Punn 'Attarturk' podver ietoch, (vhodd tach' nanv)
Formailem Romi lipin Turki xikounk.
Romi lipi sompi zaun, vaddli ti bhas,
Aiz Eropak porzollta ticho prokas.

Asat zaite vhoddle des Asiak, zannim
Arab lipi nikllaun Romi vapuddli;
Pon'nas vorsam fattim des Indones-in,
Apli bhas Romi-n borounk suru keli;
Tanche dekhin, Singapur, Malaisia,
Apleo dexi bhaso Romi-n boroita,

Hem sompeponn ami khud zanno Goeam,
Chodd konn khoreponi xiklena Konknni;
Ti maim-pain uloil¡li aikon ghorant,
Xikleanv ulounk, borounk soronk na fattim.
Inglez vo Purtuguez borounk zanno zaun,
Konknni borounk zali sompi, nastana lisaun.

Goem zaun aslem Roma Udentichem,
Goymkaramni kor'ietaslem vhoddlem nanv,
Zori Romi lipin-uch borounk tharail'lem,
Ani Indiek dilelem hem lisanv:
Konnacheanui sompi xikunk iet asli,
Zaum ti bhas Tamil, Hindi vo Guj'ratti.

Kotta, Goymkaramni chukoilem tarum,
Manun gheun Devnagrin Konknni borounk;
Ai, des-bhokteamno, polloieat tumi chintun,
Kitlem borem zat'lem aslem ami dakounk,
Ek bori dekh Indiek Romi lipi vorvim,
Punn kotta! hem konnem chintlem na tumi.

Chint-ia ami nhoi Hindu ani Kritanv mhunn,
Bogor put ani dhuvo Goa maimchim;
Choddam potram , oi, ietat Romin xhapun,
Tim adim Kristanvan, Hindvamni vachlim.
Tor kiteak atam kortanv ami vegllikai
Ani mhunnttanv Devnagri lipi zai?

Xekdde bhor Romi lipin xhapli Konknni
Potram: Udentechem Sallok, Sot, Uzvadd,
Udentechem Neketr, Goa Times, ani
Vavraddeancho Ixtt, Goykar. Rotti, Gulab.
Romi lipi zalea amchem herderponn,
Tem ami sambaunk zai ekvottan ravon.

Polle Romi lipin borovpi utt'leat,
Zage korunk tumkam je asat susegad;
Ekvottan tumi sogle adhar diat,
Salvar korunk Romi lipichem bhiradd,
Hanv Romi lipin borovpi pordesant,
Kallzant than tumkam kortam Noman!

KONKNNI ULËY KONKNNI XIKËY

KONKNNI ULËY KONKNNI XIKËY

KONKNNI ULËY KONKNNI XIKËY - is the program currently being conducted by the Maharashtra Konkani Association. Translated it means "Speak Konkani, Teach Konkani".

Konkani people are dispersed throughout the world. In the past generations they have migrated and occupied most of the coastal belt of western India - from Ratnagiri to Kerala; some moved as far away as Kenya. In recent generations, they've moved even further - from Delhi to Dublin and from Australia to California.

Its very difficult for a scriptless language to survive. There has been a lot of discussion/controversy over the script used for Konkani. The reson for this is the use of various different scripts for the language - based on the regions where its spoken. Its written in Roman and Nagari scripts in Goa, Kannada script in Karnataka, Malayalam script in Kerala.

Most of the languages in India has about five to seven basic vowels excluding long vowels and diphthongs. But Konkani language has 16 basic vowels excluding equal number of long vowels and lots of diphthongs. Different types of nasal vowels are the speciality and greatness of Konkani language. Hence it is very diffecult to represent Konkani language as it is pronounced using any existing scripts in India.

The above program is trying to promote the use of Roman script - with a few modifications - for the Konkani language. Thomas Stephen Konkani Kendr, in Goa, has formulated a new Orthography for writing Konkani in Roman script by modifying the existing Roman script orthography used by Goan Catholics. This script is so simple that Konkani can be written by representing exact sounds using the normal computer keyboard keys. This script is the result of their research in of number of years.

"Kannada script can not be accepted as a universal script for Konkani as it is not popular outside Karnataka. Devnagiri script has the potential to unite all Konkani people at least at the national level. But it is sad that our people have not accepted it for Konkani even after trying for so many years. Now for the survival of Konkani the only option we have is Roman script that could be also used at the International level. People should come forward to make extensive use of this script for Konkani so that the language may be promoted to our next generation." said Rev. Dr. Pratap Naik S.J., director of Thomas Stephen Konkani Kendr Goa.

http://kodiaMangalorean Websites:
1. http://www.daijiworld.com
2. http://www.mangalorean.com
3. http://www.bellevision.com
4. http://www.maaibhaas.com/newindex.asp
5. http://www.konkaniworld.com

Mangalorean Link page:
http://www.deepakcutinha.tk (download Konkani songs from Mangalorean artists !!!)

Mangaloreans/Konkani Organisations:
1. http://www.sandesha.org/
2. http://www.konkanifoundation.com
3. http://www.goacom.com/tskk

Mangalorean Religious Directories:
Mangalore Diocese: http://www.mangalorean.com/ekata/browse.php
Bombay Diocese: http://www.archbom.org/directory.htm
Goa,Daman Diocese: http://www.goa-world.com/churchdirectory/

Konkani Prayers : http://www.coolgoose.com/sites/dcutinha/prayer.html
Way of the Cross: http://www.maaibhaas.com/dharm/crossfirst.html

Diocese of Mangalore: http://www.cbcisite.com/Mangalore.html

Church History & Documents:
Rosario Cathedral: http://www.ourkarnataka.com/states/mangalore/rosariochurch.htm
Basil Mission Local Converts: http://www.geocities.com/Athens/2960/basel.htm
Christianity in South Kanara: http://avemaria.bravepages.com/articles/mar/kanara.html
Basel Mission: http://31.1911encyclopedia.org/M/MA/MANGALORE.htm

Mangalorean Institutions:
St. Aloysius College: http://www.staloysius.ac.in/new/index.html
The Aloysian Network of North America: http://www.anna.wso.net/
Bombay Jesuits: http://www.bomjesu.org/

Mangalorean Konkani History, Articles:
Tippu Sultan & Catholics: http://culture.konkani.com/Historical/515_Bicentenary_of_th.htm
Konkani language: http://www.udupipages.com/culture/konkan.html
Origion and development: http://www.gsbkerala.com/konkaniorg.htm
Who are the Mangaloreans? http://www.indiacatholic.com/goaandmangolorean.htm
Mangalore Languages: http://www.geocities.com/latha_y/mang_languages.htm
Mangalore Port: http://www.deekaypages.com/mangalore/default.htm
Konknni bhaas ani Sanskriti: http://www.maaibhaas.com/sahithy/ancy2.html
Bhurgim ani borem Vachaap: http://www.maaibhaas.com/sahithy/vachap.html

Konkani Training:
Konkani Lesson: http://mangalorean.com/konkani/archive.php?ltype=Lesson
Childrens Songs in all three scripts: http://www.konkandaiz.com/mankam13.html
Stories and Songs for children in all three scripts: http://mangalorean.com/konkani/archive.php?ltype=Ancy

Konkani Columns:
Amchi Mathi: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=3
Konkani Music: http://www.daijiworld.com/chan/music.asp
Taram Ani Laram: http://mangalorean.com/konkani/lt.php?tid=1
Bindas: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=25
Fugeteo: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=4
Kathamrith: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=5
Kavitha Kular: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=6
Mannkam: http://www.daijiworld.com/page.asp?pno=7
http://www.maaibhaas.com/borpimithr/part6.html
http://www.maaibhaas.com/andrew/episode13.html
Sangithangann: http://www.maaibhaas.com/sangeeth/rask.html
Kavitha Kudem: http://www.maaibhaas.com/kk/intro.html
Daaiz: http://www.bellevision.com/daaiz/daaiz.asp
Usturem: http://www.maaibhaas.com/lancy/part23.html
Mukam: http://www.maaibhaas.com/valley/parttwenty.html
Rumbddi Fulam: http://www.maaibhaas.com/jane/part27.html
Usturem: http://www.maaibhaas.com/lancy/part22.html
Konkani Literature: http://mangalorean.com/konkani/archive.php?ltype=Konkani
Jinnie Rodam: http://www.maaibhaas.com/jeorge/part22.html
Ek Chintap: http://www.maaibhaas.com/jemma/episode45.html
Thodem Thodem Novem Novem: http://www.maaibhaas.com/hemacharya/part6.html
Sodanchem: http://www.maaibhaas.com/borpimithr/part6.html
Achievers: http://www.daijiworld.com/chan/achievers.asp
Mangalorean Stars: http://www.mangalorean.com/archive.php?arttype=mom
Inner Circle: http://www.mangalorean.com/circle/archive.php?arttype=Young
Atinas Corner: http://www.mangalorean.com/circle/archive.php?arttype=Atina
http://www.mangalorean.com/archive.php?arttype=article
Entertainment: http://www.mangalorean.com/entertainment/index.php
Recipes1: http://www.daijiworld.com/chan/recipe.asp
Recipes2: http://www.mangalorean.com/recipes/index.php
Interviews: http://www.daijiworld.com/chan/interviews.asp
Women Vision: http://www.daijiworld.com/chan/women.asp


Medical/Legal/Phsycological Solutions:
Medical: http://www.daijiworld.com/chan/aurquest.asp?mode=medi
Legal: http://www.daijiworld.com/chan/aurquest.asp?mode=legal
Counselor: http://www.daijiworld.com/chan/aurquest.asp?mode=coun


Konkani Novels:
Hanv Jiietam: http://www.maaibhaas.com/hj/episode1.html By Edwin J. F. D'Souza
Dharuvala Estate: http://www.maaibhaas.com/215darest/partone215.html By Edwin J. F. D'Souza
Ruka Mullantle Upades: http://www.maaibhaas.com/edwin/partone.html By Edwin J. F. D'Souza
Patim Ganvak: http://www.maaibhaas.com/pg/part28.html By Valley Quadras

Konkani Drama:
Pavlinacho Novro: http://www.maaibhaas.com/barnad/part11.html By Bernard J. D'Costa

Mangalorean Maps:
Map of North & South Kanara: http://www.soans.com/locations.htm

Other stuff:
The interview with God: http://www.theinterviewwithgod.com/
Pathways-to-peace: http://www.pathways-to-peace.com
World Time Server: http://www.worldtimeserver.com

l.blogspot.com/2005/06/konknni-uly-konknni-xiky.html

Boroitat Toxe Nastat?

Boroitat Toxe Nastat?



1994 vorsant ‘Dulaara’ hindi filmantlem git “meri
pant bhi sexy, meri shirt bhi sexy”, kollejik vetelea
tornnattea modim bhouch famad zal’lem. Hem git
bosintlea tape rekodir vazoitokoch tornattim bhettench
umedichea lharamcher ufetalim. Mud’dom apnnalea
kensank hat lavop. Hacho orth, “mera baal bhi sexy”,
cheddvannim vonttank hat lavop “meri vontth bhi sexy”,
kulleank hat lavop mhonnchem, fuddlem tunvem somzochem

Ek dis Ponnje savn Moddganv ievpak bosichea fuddlea
darantlean bhitor sorlom ani itlean bos suttli. Ek
tori sitt rikami asa kai mhunn bosbhor nodor
bhonvddait ravlom. Sogllim sittam bhorlelim. Fokot ek
tornnatti choli boslelea sittar anik ekleak bosunk
svat asli. Hanvem thoim mhoje kulle tenkounk chintlem.
Mhaka pollevn te cholien beg-begim aplo lens thoim
dovorlo. Rikami sittar lens dovrun, hi tornnatti kitem
sangunk sodtali kai? “Hey rumaal bhi sexy hai?”

Mhojea eka ixttachi ken’na ani koxi vollokh zal’li
ti iad iena, punn ken’nai to mhaka vatter mevlear
zapoilea xivai ravona. Mhojea bholaikechi ani
kuttumbachi khobor ghetana fattlea sattoleachea
paper-ar vo mhoineachea masikar chhapun ail’le lekh-am
vixim don gonttam sangun aplem mot dilea viret
vochona. Tech porim dor sumanant Goa-world.com ani
Goanet-ar Aitaracheo Kaskutleo tachi bail vhodda
gosttan chukoinastana vachta mhunn mhojem vornnon
korit sangta.

Sonvsar bhor ximpoddlelea Goenkaram modim Konknni
maim-bhas internet-a velean jivi dovorchi oxem mhaka
dislem ani hanvem kovita borovpak chalu keleo. Poili
kovita ‘Pavsachea Ratri’ 17vi Julh 2001, Goanet-ar
choddoili. Tea uprant ‘Aitaracheo Kaskutleo’ sankoll
Julh 5, 2003 vorsant suru keleo ani him borovpam ojun
chalu asat. Mhojea borovpam vixim lok kitem uloita
kai? Ken’na, ken’na ho prons mhaka sotaita. Choddan
chodd oxem mhonnpi astele. “Ho poi ollxig borovpi.”

Aizver mhojea borovpan hanvem konnachich vaitt monan
ttika marleli na. Zori mhojea borovpan hanvem dukh
dinastana ken’nai chimpto kaddpacho iotn kelo zalear,
to tunvem aplea angar dukhavoll korun ghenvchi nhoi
mhunn tujea thaim nomrutaen magttam. Kaim zannanim
mhaka xikko marla. Mhoji bhorpavoll ‘double meaning’
aslea xivai xevottachea panvddear pavona mhunn. Kitem
mhonnnonk sodtai? “Mera likhaan bhi sexy hai?”

Vatter mell’lele pavtti sodanch mhoji khobor ghetolo
mhojo ixtt eka disa poilech khep aplea bailea vangdda
Super Market-an mell’lo. Tannem apnnalea bailechi
vollok korun ditna mhojea borpavollicho itihas uspilo.
Hanvem tichea hatak mhojo hat melloitana mhonnllem.
“Tujo nhovro (ghorkar) sangtalo mhaka. Mhojim borovpam
tuka avoddtat mhunn”

“Tujea borovpa velean hanv sodanch somzotalim tum
dispan ek bouch ‘sexy’ monis astolo mhunn. Tujo xant
ani movall sobhav dakholl korta tujem mon sap dovorun
tuje lekh boroita. Tuka mellun hanv hevui-i nirnnoiar
pavlim. Boroitat toxe monis nastat mhunn”

Mhojea vixim tichem soroll (straightforward) mot
aikun mhojem mon dadhoslem. Tika kitem tori sangun
distalem ani tem sangpak lokan bhorlelo super market
zago nhoi aslo. Dekhun mhojem tondd bond dovrun hanv
monantlea monantuch udgarlom.

“Hem tujem sarkem ge. Mhojem mon 'sexy' nhoi. Punn
kitem korum? Magelem 'pen' mat sexy..... Ham!!”


Lino B. Dourado
http://www.goa-world.com/goa/poems/

MHOJEA BHURGEAPONNAILIM NATALAM

MHOJEA BHURGEAPONNAILIM NATALAM
- Bonaventure D'Pietro

Zanchea bolsak duddvanchi ubh asta, tankam Novembracho mhoino mhunnlear fuddlea mhoineant Natalam ietelim, te porbek ievkar diunk koslim nhesnnam korchim; khuinchea dorjeak apouncho; konnak-konnak 'Christmas' karddam dhaddchim, osleo, ani anik zaiteoch ievzonneo ankun dovorpacho mhoino asta. Punn mhojea bhurgeaponnar mhaka team donui, mhunnchem Novembr ani Dezembr mhoineancho kosloch sombond naslo mhunnllear zata. Natalam lagim pavlim mhunnon mhojea monar uzvadd ietalo, jedna Outubr mhoineantlem gormechem vathavoronn boldi zaun, sokallchi thonddi suru zata tedna. Ganv bhanv-bhoinnamni oxem somzunk zata, ki hi thonddi okosmat Abril-Mai mhoineamni porian lagleli tor, atam Natalam lagim pavleant mhunnon hanv ghoddiek chintolom aslom. Mhojim Natalam avomonacher tharovlelim, mhoineancher nhoi. Goribanchim Natalam tim!

Natalanche porbek mhozo ievkar mhunnllear, jinnos rongacheam folinchem borem-xem ek nokhetr korop. Heo rongit foli tedna videsant thaun ietaleo-xeo mhaka dista. Teo patoll-patoll astaleo khoreo, punn nokhetracheam boddiank gom' laun teo chittkaitana, kitleo-i oddleo zalear, teo oddttaleo. Atancheam folim porim matxeo subej oddleo zalear, 'fus' korun tancho kuddko pinzon tujea hatant ieta tosleo nhoi. Atam, heo folli nokhetracheam boddiank chittkaunk vo dosounk tedna bazarant fevikol vo dusro koslo dosovpacho jinnos mellta zalear mhaka khobor nasli. Kiteak mhojem 'fevikol' mhunnllelem, khuinchi-i eke kajichea zhaddar don-tin suvatancher koite marun tika ghavo ghalop. 10-15 disamni tam ghaveantlean dhik bhair sortalo. To kaddun haddop ani udok misoll korun patoll kortoch, ek bhes-borem gom' (gum) toiar zatalem. Punn atam nokhetram korunk konnak sosnnikai asa? Ani tim zai tori konnak? Bazarant zai toslim, zai tedim ani rongit 'ready made' nokhetram melltat.

Mhunnttoch, mhojea bhurgeaponnar mhaka ani mhoje piraiecheam bhurgeank Natalanchea somoiar nokhetram korpachi humed asli, ti aiz virgollun geli. Te gozalin atam kanniechem rup ghetlem.

Toslich humed Natalancho Ghotto korun tantunt Saibinn, Sam Juze, Ballok Jezu, gorvam raknne, mender ani Teg Rai-anche puttle ghalpachi kaim bhurgeank humed astali. Konn-konn bhurge khas apleam hatamni xetantli mati kaloun teo murteo kortale. Tea kallaile amche igorjentle padri konnacho Ghotto boro zala taka inamam divpachi spordha dovrinasle khore, toruipunn dusreancheam Ghotteam poros aplo Ghotto odhik sundor korcho mhunnon bhurge ap-aplea vanttean bhar ghetale. He Ghotte korunk te vot ani savlli mhunnon pollenastanam dongrancher zollpotale. Aiz tem soglem somplem. Bazarant amkam zai tosle ani zai tede ghotte melltat. Toxeoch ghotteant dovorpacheo murteo vo puttle.

Natalancho kusvar korop hi xekdde vorsam adli porampora. To korpant amcheam avoianchi mhunnon humed kedi! Aiz Ditozager korum-ia zalear, faleam Brendager, Porvam Aitaradis, (kiteak tem kamak veta) Anitager. He porim adinch dis markar korun dovorop. Atam hevui chalicher ilo-ilo visor poddot veta. Karann: bazarant tor jin'sam torencho kusvar toiaruch mellta. Konn-konn posorkar astat te apleak ogllem graik mellunk zai mhunnon adim-fuddem duddu farik korxi zalear, justuch Natalanchea disa kusvar tujea ghora lagim funkott pavoupachi seva jahir kortat. Mhunntoch, teo ratti ani konn gheun bostolo?

He porim adhunik kallar munis-jinnechi poinn mottvi ani mottvi zaun veta. Mottvi zaunk na ti eka-mekak lagim sorpachi vatt, ullot zalear ti lamb-lambuch zaun veta. Ti mottvi zaun mogak-mog ani moipasak-moipas doddlea puro mhunnon Ballka Jezu kodden magum-ia!

NATALAMCHI TOIARI

NATALAMCHI TOIARI
- Orlando D’Souza

Nenttim zanttim, umedicheam pavllamni, hanga thuim bhonvtat,
Aplea hatant gheun pontteo, voir korun dolleam-bauleo, mhatareo kitem sodtat
Tonn vaddlam , bat kirlon ailam, uncle sodta tem mellonk na mhunn bejear zala
Anjeacho paktto moddla, vag xinv mendre mevleat, punn babulo sanddla
Lighty pik pik zatat teo, khuim dovorleai go, untty hem ani tem dovllita
Aiz tor mellona, ghottoch korina, vorsachea-vorsa oxench zata
Mainchem firlam, kor'ret bhurgeamni sanddoilam, aiz nevreo kortat
Cheddean kaiborem, noketr kelelem pattlea vorsa, aiz kaichekai kelam govan
Hanga thuim durgam, khonddkulam poddleant, mati ghalun bhorunk apoila
Itlo despez zala, torui resped khuim asa, porbo nakaxeo distat.

Todd'doki to dorji, pirdear keli makxie, kitem ghaltelim tem somzona
Orxim boro xinvtalo, he pautt khuincho devchar boslo mhunn konn zanna
Ietana govan moche haddleat, punn dhaktte zatat, hea vorsa flop Natalam
Ekui vost sarkhi zaina, koslim soitanponnam, lokachim polleunk zatat tonddam
Aiz bhaili toeari, zaunk na mhunn fikir vhoddli, Atmeachem kitem kelam?
Rochnnar Dev amcho, zago sodta gorib ghottea sarkho, To bhailem rup pollena
Iea vellar, Jezu ubho asa amchea darachea umbrear, Taka zai amchim kallzam

Bhaili toeari korunk tum khup harpit zala, haka lagon Devak kitem zai tem tum visorla, Sorvesporacho marog toiar korat, tacheo vatto nitt korat mhonnun Bhagevont Juanv oronneant bob marta, sobar pautt tunvem tallo aikola, punn tuzo guneanv na, kiteak soitanan tuka somzunk diunkna. Tache boldek tuka tujea durgantlim khonddkulam bhorunk laileant. Zaiti toieari poixili tunvem keleai, thoddeo vostu korunk zaunk nant dekhun tum porbecher vajelai. Sobit sundor ghotto kelai tonnacho, sodun sodun Balkacho putlo kaddlai ani tea gotteant dovorlai. Toxench pattlea vorsa keleleim, oxem vorsachea vorsa kortai, punn Jezu gotteant ravonk sodina, to tujea kallzant ravonk sodta, Tor borim Natalam zaunk amcheam kallzanchim daram ugddum-ia ani gotteant nhoi, punn amchea kallzamni Jezuk gheum-ia ani eka mekak khuxalbhorit Natalam mhunn porbim dium-ia.